- Yazar Biyografisi (TEİS)
Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed - Madde Yazarı: Prof. Dr. Sadık Yazar
- Eser Yazılış Tarihi:?
- Yazıldığı Saha:Anadolu-Osmanlı
- Edebiyat Alanı:Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı
- Dönemi:18. Yüzyıl
- Dili:Türkçe
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Manzum
- Niteliği:Tercüme
- Türü/Formu:Diğer
- Yayın Tarihi:01/09/2022
TERCÜME-İ KASÎDETÜ'L-MUGAZZELE
Kasîdetü’l-Mugazzele adlı eserin manzum çevirisiTab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed (d. ?/? - ö. 1199-1204/1785 -1789 yılları arası)
ISBN: 978-9944-237-87-1
Arap şairi Ferazdak’ın İmâm Ca’fer Sâdık’ı methettiği ve Kasîde-i Mugazzele diye bilinen Arapça kasidenin 18. yüzyıl şair ve âlimlerinden Tab'î mahlaslı Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed (d. ?/? - ö. 1199-1204/1785 -1789 yılları arası) tarafından yapılan manzum tercümesi.
Müstakil bir nüshasına erişilmeyen bu eser klasik Türk edebiyatı şerh geleneğinde başka örneklerine de rastlandığı üzere, Siyâhî-zâde'nin Kasîdetü’l-Mugazzele’yi yaptığı şerhin bir parçası olarak (eldeki nüshasında derkenarda yazılmak suretiyle) kaleme alınmıştır. Genel olarak İslam telif geleneğinde özel olarak da Osmanlı dönemi Türkçe şerh geleneğinde şerh edilen metinlerin nazmen tercüme edildiği örnekler bulunmaktadır (bk. Yazar 2011). Siyâhî-zâde’nin de bu geleneğe uyarak söz konusu kasideyi Türkçeye tercüme ettiği anlaşılmaktadır.
Mezkur kasidenin Arapça olarak şerh edilen her bir beyti aruzun "mefâ‘îlün mefâ‘îlün fe‘ûlün" kalıbı ile nazmen Türkçeye de aktarılmıştır. Ancak kaynak metnin nazım biçimine bağlı kalmayan mütercim, tercümesini aynı kafiyede müstakil ve bağımsız beyitlerle yapmaktadır. Bazı beyitleri “nüsha-i sâniye” başlığı ile ikinci defa nazmen tercüme ettiği görülmektedir.
Mütercimin biyografisi için bk. "Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed". Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/tabi-sipahizade-ali-efendi
Eserden Örnekler
Tebâreke zü’l-ulâ ve’l-kibriyâ
Teferrede bi’l-celâl ve bi’l-bekâ
Cenâb-ı kibriyâ Mevlâ ta‘âlâ
Münezzehdür nakâyisden müberrâ
Hudâ birdür şerîki yokdur anun
Nazîri yok beşîri yokdur anun (Tab'î [yz.]: 2a).
Kaynakça
Tab’î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed (yz.). Şerh-i Kasîdetü’l-Mugazzele. Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi 1515.
Yazar, Sadık (2011). Anadolu Sahası Klasik Türk Edebiyatında Tercüme ve Şerh Geleneği. Doktora Tezi. İstanbul: İstanbul Üniversitesi.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | DÎVÂN (TAB’Î) | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 2 | GÜLİSTÂN TERCÜMESİ (TAB'Î) | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 3 | GÜLŞEN-İ AHBÂR / TERCÜME-İ PEND-NÂME-İ ATTÂR (TAB'Î) | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 4 | TERCÜME-İ DURÛB-I EMSÂL-İ ARABİYYE | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 5 | ŞERHÜ'L-KASÎDETİ'L-MUGAZZELE | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 6 | ŞERHU MU'ADDİLİ'S-SALÂT | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 7 | ŞERH-İ MEFÂTİHU'D-DÜRRİYYE | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 8 | SİRÂCU BASÎRETİ ZÂTİ'L-EBSÂR ALÂ NETÂ'İCİ'L-EFKÂR / HÂŞİYETÜ NETÂ'İCİ'L-EFKÂR | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 9 | RİSÂLE FÎ BEYÂNİ'L-MUKADDİMETİ'L-MEZKÛRE FÎ EVÂ'İLİ'L-KÜTÜB | Tab'î, Siyâhî-zâde Alî b. Şeyh Mehmed | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 10 | MANZÛME-İ DURÛB-I EMSÂL (HIFZÎ) | Hıfzî | Dr. Öğr. Üyesi BAHANUR ÖZKAN BAHAR |
Görüntüle | ||
| 11 | NA'T MECMÛ'ASI (HÜSEYİN AYVANSARÂYÎ) (Rıfat Kütük Şahsi Kütüphanesi) | Ayvansarâyî, Hâfız Hüseyin | Diğer Aybala Sena KÜTÜK |
Görüntüle | ||
| 12 | DÎVÂN (KESBÎ /KİSBÎ) | Kesbî/Kisbî, Kesbî Mehmed Efendi | ismail Aksoyak |
Görüntüle | ||
| 13 | TERCÜME-İ DURÛB-I EMSÂL-İ ARABİYYE (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullah Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 14 | TERCÜME-İ LUTFU'T-TEDBÎR fî SİYÂSÂTİ'L-MÜLÛK (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullâh Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 15 | TERCÜME-İ EL-BERKU’L-YEMÂNÎ FÎ FETHİ’L-OSMÂNÎ (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullâh Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 16 | DÎVÂN (TEKİRDAĞLI AHMED LÜTFÎ) | Lütfî, Ahmed Lütfî Efendi | Diğer Ahmet Serdar Erkan |
Görüntüle | ||
| 17 | MÜSTEVCEBÜ’L-HALÂS FÎ TEFSÎR-İ SÛRETİ’L-İHLÂS (TÂHİR, MEKKÎ-ZÂDE MEHMED) | Tâhir, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendi (?/? – ö. 1128/1716) | Dr. Öğr. Üyesi Oğuzhan UZUN |
Görüntüle | ||
| 18 | AHSENÜ'L-HABER MİN KELÂMİ SEYYİDİ'L-BEŞER (VÂSIF, ŞA'BÂN-ZÂDE ABDULLÂH VÂSIF ÇELEBİ) | Vâsıf, Şa'bân-zâde Abdullâh Vâsıf Çelebi | Diğer Nükran ERBAŞ Dr. Öğr. Üyesi Muhammed İkbâl Güler |
Görüntüle | ||
| 19 | DÎVÂNÇE (ABDÎ / VASSÂF) | Abdî (Vassâf), Abdullâh Efendi | Prof. Dr. İbrahim Halil Tuğluk |
Görüntüle |