SELCİYYE (ŞEYHÎ, SEYYİD MEHMED ALLÂME EFENDİ)
Allâme Şeyhî Efendi'nin Kudüs kadılığında bulunduğu sırada yazdığı Arapça kasidesidir.
Şeyhî, Seyyid Mehmed Allâme Efendi (d. ?/? - ö. Ramazan 1044/Şubat-Mart 1635)

ISBN: 978-9944-237-87-1


17. yüzyıl âlim ve şairlerinden olup bir müddet nakibüleşraflık görevinde de bulunan ve Allâme Şeyhî olarak bilinen Seyyid Mehmed b. Seyyid Mahmûd'un Kudüs kadılığı sırasında yazdığı şitaiyye türündeki Arapça kasidesidir. Bazı kaynaklarda kuvvetle muhtemeldir ki maddi bir hata sonucu Seciyye olarak kaydedilen (Yüksel ve Köksal 1998: 76; Kesik 2020) bu eserin varlığından Nefhatü'r-Reyhâne yazarı Muhibbî bahsetmekte olup kasideden altı beyti iktibas ederken kasidenin her gece Mescid-i Aksa'da okunduğunu belirtmektedir (1967: III/111-112). Ahmed Rif'at de Devhatü'n-Nukabâ'da bu kasidenin her gece Mescid-i Aksâ'da okunması şartıyla şairin bir miktar para vakfettiğini ifade edip kendi zamanına kadar bu vakfın gereğinin yerine getirildiğini belirtir (Yüksel ve Köksal 1998: 76).  

Kar anlamına gelen "selc" kelimesinden türeyen Selciyye kasidesi şairin  Muharrem 1032 (Kasım-Aralık 1622)-Rebiyülâhır 1033 (Ocak-Şubat 1624) tarihleri arasında yürüttüğü (Ayrıntılı bilgi için bk. Yazar 2012) Kudüs kadılığı görevinde iken yazdığı kasidesi olup temel olarak Kudüs'teki kar yağışının şairane hayallerle betimlendiği bir şiirdir. Bu konu Allâme Şeyhî Efendi'nin Türkçe Divan'ında da 24 beyitlik Türkçe bir kasideye konu olmuştur (Kaside için bk. Öztürk 2019).

Yapılan taramalar neticesinde kasidenin müstakil bir nüshasına ulaşılmamışsa da hayli şöhret bulan bu kasidenin mecmualar arasında nüsha yada nüshalarına erişilmesi kuvvetle muhtemeldir. 

Şairin biyografisi için bk. "Şeyhî, Seyyid Mehmed Allâme Efendi ". Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/seyhi-seyyid-mehmed-allame-efendi 

Kaynakça


Muhammed Emin b. Fazlullah b. Muhibbillah ed-Dımaşki Muhibbi (1967). Nefhatü'r-Reyhâne ve Raşhatu Tılâi'l-Hâne. (Tahkik. Abdülfettah Muhammed el-Hulv.). Dâru İhyai'l-Kütübi'l-Arabiyye.

Öztürk, Mustafa, (2019). "Allâme Şeyhî Efendi’nin Kudüs Temalı Şitâiyyesi veyahut “Karlar İçinde Bir Kudüs Tasviri”. Milel ve Nihal 16(1): 107-141.

Yazar, Sadık (2012). Eğirdirli Münevver Bir Ailenin Hikâyesi: Şerîf Mehmed'in Menâkıb-ı Şeyh Burhâneddîn'i. İstanbul: Okur Akademi.

Yüksel, Hasan ve M. Fatih Köksal (hzl.) (1998). Osmanlı Toplumunda Sâdât-ı Kirâm ve Nakibüleşrâflar (Ahmed Rıf’at-Devhatü’n-Nukabâ). Sivas: Dilek Matbaası Yay. 74-76.

Atıf Bilgileri


Yazar, Sadık. "SELCİYYE (ŞEYHÎ, SEYYİD MEHMED ALLÂME EFENDİ)". Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü, http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/selciyye-seyhi-seyyid-mehmed-allame-efendi. [Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026].


Benzer Eserler

# Madde Yazar Madde Yazarı İşlem
1 DÎVÂN (ŞEYHÎ, SEYYİD MEHMED ALLÂME EFENDİ) Şeyhî, Seyyid Mehmed Allâme Efendi Prof. Dr. Sadık Yazar
Görüntüle
2 FARSÇA DîVÂN (ŞEYHÎ, SEYYİD MEHMED ALLÂME EFENDİ) Şeyhî, Seyyid Mehmed Allâme Efendi Prof. Dr. Sadık Yazar
Görüntüle
3 SÂKÎ-NÂME (ŞEYHÎ, SEYYİD MEHMED ALLÂME EFENDİ) Şeyhî, Seyyid Mehmed Allâme Efendi Prof. Dr. Sadık Yazar
Görüntüle
4 LEMEZÂT-I HULVİYYE EZ LEMEÂT-I ULVİYYE (MAHMUD CEMALEDDİN HULVÎ) Mahmud Cemaleddin el-Hulvî Diğer Özlem Şamlı
Görüntüle
5 AHBÂRÜ’L-'İBER (ZA’ÎFÎ, MUHAMMED) Za'îfî, Muhammed Doç. Dr. Necmiye Özbek Arslan
Görüntüle
6 KIRK HADİS TERCÜMESİ (FEYZÎ-İ KEFEVÎ) Feyzî-i Kefevî Prof. Dr. Adem Ceyhan
Görüntüle
7 ZÜBDETÜ'N-NESÂYİH VE UMDETÜ'T-TEVÂRÎH (IYÂNÎ) Iyânî, Cafer Iyânî Bey Prof. Dr. Osman Ünlü
Görüntüle
8 RÂZ-NÂME FÎ MENÂKIBİ'L-ULEMÂ VE'L-MEŞÂYİH VE'L-FUZELÂ (KEFEVÎ HÜSEYİN) Kefevî, Hüseyin ismail Aksoyak
Görüntüle
9 ES-SEYFÜ'L-MESLÛLÜ FÎ ŞERHİ'R-RESÛLİ (MUSTAFA b. BÂLÎ) Mustafa b. Bâlî Araş. Gör. Oğuzhan Et
Görüntüle
10 HADÎS-İ ŞERÎFLER MECMUASI (MUSTAFÂ b. BÂLÎ) Mustafâ b. Bâlî Araş. Gör. Oğuzhan Et
Görüntüle
11 HÂŞİYE ALÂ ŞERHİ MİFTÂH (MUSTAFA b. BÂLÎ) Mustafâ bin Bâlî Araş. Gör. Oğuzhan Et
Görüntüle
12 TUHFE-İ ŞEMSÎ (ŞEMSÎ) Şemsî, İsfendiyar-zâde Şemsî Ahmed Paşa Prof. Dr. Yunus KAPLAN
Görüntüle
13 KARAMAN-NÂME (ŞİKÂRÎ) Şikârî Araş. Gör. Mizan Coşkun Özgür
Görüntüle