- Yazar Biyografisi (TEİS)
Ahmet Mithat Efendi - Madde Yazarı: Doç. Dr. H. Harika Durgun
- Eser Yazılış Tarihi:1891
- Yazıldığı Saha:Anadolu-Osmanlı
- Edebiyat Alanı:Yenileşme Dönemi Türk Edebiyatı
- Dönemi:19. Yüzyıl
- Dili:Türkçe
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Mensur
- Niteliği:Tercüme
- Türü/Formu:Roman
- Yayın Tarihi:04/11/2022
SANATKÂR NAMUSU (AHMET MİTHAT EFENDİ)
çeviri romanAhmet Mithat Efendi (d. 1844 - ö. 28 Aralık 1912)
ISBN: 978-9944-237-87-1
Octave Feuillet’nin 1890’da kaleme aldığı son romanı Honneur d’artiste’nin, Ahmet Mithat Efendi'nin Sanatkâr Namusu (1891) adıyla tercüme ettiği eser. Romanda aşk, gurur ve iffet ön plana çıkarılmıştır. Fransa’nın asilzade ailelerinden Piyerpon’un son varisi Piyer Arman, bir müzisyendir. Dul halası Madam Montoron’la birlikte yaşamaktadır. Halasının arzusu, Piyer’i zengin bir kızla evlendirmektir. Piyer ise halasının aksine evleneceği kızın ahlaklı, namuslu olmasına ehemmiyet verir. Piyer’in, Fabris adında ressam bir arkadaşı vardır. Fabris, eşini genç yaşta kaybetmiş, kız Marsel’le beraber yaşamaktadır. Arkadaşının resim yeteneğinin farkında olan Piyer, onu halasıyla tanıştırarak daha iyi yerlere gelmesini ister. Madam Montoron’un Beatris adında genç, güzel bir yardımcısı vardır. Kendisi iyi bir aile kızı olmakla beraber babası bütün mal varlığını kumarda kaybettiği için çalışmak zorunda kalmıştır. Piyerpon ailesini önceden tanıdığı için Piyer’den hoşlanmakta ama ona belli etmemektedir. Piyer de onu sevmektedir. Madam Montoron’un resmini yapmak için şatoya gelen Fabris, Beatris’i görür ve beğenir. Madam, ihtiyatlı bir kadındır. Beatris’ten kendisine bir söz vermesini, söylediklerini kimseyle paylaşmamasını ister: Yeğeni Piyer’le evlenmeyecektir, eğer evlenirse yeğenini mirasından men edecektir. Piyer, Beatris’ten hoşlandığını bir mektupla itiraf eder. Dostu Kontes Daymara, mektubu Beatris’e verir. Madam Montoron’a verdiği söz sebebiyle Piyer’i reddeder ve Fabris’le evlenir. Piyer, sefih bir hayat yaşamaya başlar. Bir süre sonra Madam Montoron vefat eder. Yaptığından pişman olan Beatris, Kontes Daymara’ya gerçeği anlatır. Bir süre sonra Piyer’le görüşmeye başlarlar. Fabris’in kayınbiraderi Gustav Kalvat, onları görür. Piyer’in yazdığı mektubu Fabris’e vererek onun da gerçeği öğrenmesini sağlar. Piyer, düello teklif eder. Fabris kaybeder. Resimlerini tamamlayıp kızına para temin etmek için izin ister. Bu süre zarfında Piyer, onu affettiğini belirten bir mektup gönderse de Fabris bunu kabul etmeyerek intihar eder. Beatris de Marsel’i alarak bir manastıra yerleşir.
Ahmet Mithat Efendi romanın sonunda kaleme aldığı “Birkaç Söz” başlıklı yazıda Octave Feuillet’nin romantik olmayıp realist, natüralist bir yazar olduğunu açıklar (Durgun 2015: 310-311).
Yazarın biyografisi için bk. “Ahmet Mithat Efendi”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/ahmet-mithat-efendi
Eserden Örnekler
“Beatris bir baş işaretiyle tasdik cevabını verdi. Ressam yine sözünde devam eyledi: - Bu halde kocanız berhayat olduğu müddet şu hanede oturmayıp da hemen bırakıp gidecek olur iseniz sırrınızın faş olmaması için Marki ile ettiğimiz ihtiyat, beyhude olur. Halkın anlamamasını istediğimiz rezail, halk tarafından anlaşılarak herkesin dilinde destan olur kalır. Vakıa ikimizin dahi bildiğimiz ahval üzerine bundan sonra üç dört ay kadar daha birlikte ikamet edebilmek sizin için de enim için de pek elim olur ise de umarım ki ben buna tahammül edebileceğim. Sizin de tahammülünüzü ummak istiyorum.” (Ahmet Midhat Efendi 1308: 153)
Kaynakça
Ahmet Midhat Efendi (Müt) (1308). Sanatkâr Namusu, İstanbul.
Durgun, H. Harika (2015). Ahmet Mithat Efendi ve Edebiyat, İstanbul: Dergâh Yay.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | ACÂ'İB-İ ÂLEM (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Prof. Dr. Fazıl Gökçek |
Görüntüle | ||
| 2 | AHMED METÎN VE ŞİRZÂD YÂHUD ROMAN İÇİNDE ROMAN (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Prof. Dr. Fazıl Gökçek |
Görüntüle | ||
| 3 | ALTIN ÂŞIKLARI (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Dr. Ayşe Sandıkkaya Aşır |
Görüntüle | ||
| 4 | ANA-KIZ (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Öğr. Gör. CEMİLE ŞEN |
Görüntüle | ||
| 5 | ARNAVUDLAR VE SOLYOTLAR (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Dr. Öğr. Üyesi Halef Nas |
Görüntüle | ||
| 6 | LETAİF-İ RİVAYAT 11 / BAHTİYARLIK (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Doç. Dr. Sabahattin Çağın |
Görüntüle | ||
| 7 | BELİYYÂT-I MUDHİKE (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Öğretmen Münevver Eroğlu |
Görüntüle | ||
| 8 | LETÂİF-İ RİVÂYÂT 24 (BİR ACÎBE-İ SAYDİYYE) (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Diğer Güray Gümüş |
Görüntüle | ||
| 9 | LETÂİF-İ RİVÂYÂT 9 (BİR GERÇEK HİKÂYE) (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Diğer Güray Gümüş |
Görüntüle | ||
| 10 | BİR TÖVBEKÂR (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Öğr. Gör. CEMİLE ŞEN |
Görüntüle | ||
| 11 | LETAİF-İ RİVAYAT 23 / CANKURTARANLAR (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Doç. Dr. Sabahattin Çağın |
Görüntüle | ||
| 12 | CELLÂD (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Dr. Elmas Karakaş |
Görüntüle | ||
| 13 | LETÂİF-İ RİVÂYÂT 12 (CİNLİ HAN) (AHMET MİDHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Diğer Güray Gümüş |
Görüntüle | ||
| 14 | ÇENGÎ (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Prof. Dr. Fazıl Gökçek |
Görüntüle | ||
| 15 | LETAİF-İ RİVAYAT 16 / ÇİFTE İNTİKAM (AHMET MİTHAT EFENDİ) | Ahmet Mithat Efendi | Öğr. Gör. Burcu ÇAKIN ERDAĞ |
Görüntüle | ||
| 16 | MÎZÂNÜ'L-BELÂGA (ABDURRAHMAN SÜREYYÂ) | Abdurrahman Süreyyâ, Mîrdûhî-zâde | Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ |
Görüntüle | ||
| 17 | SÜNÛHÂT (ABDÜLVEHHÂB) | Abdülvehhâb, Bolulu | Dr. Öğr. Üyesi Adem Özbek |
Görüntüle | ||
| 18 | BELÂGAT-I LİSÂN-I OSMÂNÎ (AHMED HAMDİ) | Ahmed Hamdi, Şirvânî | Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ |
Görüntüle | ||
| 19 | LUGAT-I KÂMÛS (AHMED LÜTFÎ) | Ahmed Lütfî Efendi | Diğer Hamza Havuz |
Görüntüle | ||
| 20 | LEHCE-İ OSMÂNÎ (AHMET VEFİK PAŞA) | Ahmed Vefîk Paşa | Diğer Hamza Havuz |
Görüntüle | ||
| 21 | ISTILÂHÂT LÜGATİ (YENİŞEHİRLİ AVNÎ) | Avnî, Yenişehirli | Dr. Bihter Gürışık Köksal |
Görüntüle | ||
| 22 | BELÂGAT-I OSMÂNİYYE (CEVDET PAŞA) | Cevdet Paşa, Ahmed Cevdet Paşa, Lofçalı | Prof. Dr. Mücahit Kaçar |
Görüntüle | ||
| 23 | HADÎKATÜ'L-BEYÂN (HACI İBRÂHİM EFENDİ) | Hakkı, Hacı İbrâhim Hakkı Efendi | Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ |
Görüntüle | ||
| 24 | SEFÎNETÜ’L-İNŞÂ (HÂLET) | Hâlet, İbrâhim Hâlet Bey, İstanbullu | Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ |
Görüntüle | ||
| 25 | SEVDÂ-YI NİHÂN (HÂLİD) | Hâlid, Yenişehirli-zâde Hâlid Eyyûb Bey | Doç. Dr. Macit Balık |
Görüntüle |