- Yazar Biyografisi (TEİS)
Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey - Madde Yazarı: Prof. Dr. Sadık Yazar
- Eser Yazılış Tarihi:?
- Yazıldığı Saha:Anadolu-Osmanlı
- Edebiyat Alanı:Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı
- Dönemi:18. Yüzyıl
- Dili:Türkçe
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Mensur
- Niteliği:Telif
- Türü/Formu:Pendname
- Yayın Tarihi:24/08/2022
SAD VESÂYÂ
avam ve havas sınıfına yönelik özlü sözlerRâsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey (d. ?/? - ö. 14 Rebiülevvel 1144/16 Eylül 1731)
ISBN: 978-9944-237-87-1
Balıkesirli Râsih’in (d. ?/? - ö. 14 Rebiülevvel 1144/16 Eylül 1731) avam ve havas sınıfına hitap edecek şekilde hazırladığı yüz adet özlü söz ya da öğütten oluşan Türkçe eseri. Eserin varlığından Râsih'in şahsi mecmuasından haberdar olunmaktadır. Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi 3473 numarada kayıtlı bulunan şahsi mecmuasının 38b-39a sayfaları arasında Azmî Bey’in Pendnâme'sine yer veren Râsih, bu manzumeden sonra düştüğü manzum bir notta, Azmî Bey’in Pendnâme'sinin "âmm"a yönelik olduğunu belirtip kendisinin ise hem "âmm" hem de "hâss"a yönelik olarak Sad Vesâyâ isimli bir eser yazdığını ifade eder. Mecmuanın 51b-54a sayfaları arasında da biraz dağınık bir şekilde bahsi geçen bu eserini kaydeder (Yazar 2020: 49).
Bülgatü'l-Ahbâb adlı eserinin hâtimesinde de "... beyân-ı sad vesâyâ-yı lâzimetü'l-fehvâ " (Balıkesirli Râsih [yz.a]: 152b) başlığı ile yer verilen öğütlerin büyük bir bölümü mecmuada müstakil bir eser olarak yer alan öğütlerle anlam olarak aynı ancak yer yer lafız olarak önemli farklılıkları ihtiva etmektedir. Eserde yer verilen özlü sözlerin çoğu aynı zamanda avam ve havas arasında geçerli olan adap ve erkâna yönelik pratik nasihatlerdir. Yukarıda söz konusu edilen nüshaları dışında müstakil bir nüshasına henüz erişilmeyen eser Sadık Yazar tarafından kısaca tanıtılmıştır (2020).
Müellifin biyografisi için bk. “Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/rasih-balikesirli-rasih-ahmed-bey
Eserden Örnekler
Borcun yog-ise kefîl ol işün yog-ise vekîl ol.
Ne yavaş ol basıl ve ne yavuz ol asıl.
Hasûd olan ve tama'kâr olan kişi ile dostluk etme.
Eski düşmenün ve âlüfte avratun yaltaklanmasına aldanma.
Ekâbir meclisinde bulunursan tâzelerinün yüzine bakma ve if'âl ve tef'îl sözini söyleme.
ve yine meclis-i ekâbirde emsâli ekâbiri kadh itme ve ziyâde medh itme.
Her meclisün erbâbı tabî'atlerine münâsib söz söyle mürâyîlik etme (Balıkesirli Râsih [yz.b]: 53a).
Kaynakça
Balıkesirli Râsih (yz.a). Bülgatü’l-Ahbâb. İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi TY 1491.
Balıkesirli Râsih (yz.b). Dîvânçe-i Tevârîh/Mecmûa-i Râsih. Süleymaniye Kütüphanesi Esad Efendi 3473.
Yazar, Sadık (2020). "Şahsi Bir Arşiv Kaynağı Olarak Balıkesirli Râsih’in Mecmuası: İçerik Analizi Ve Derkenar Notları". Hikmet - Akademik Edebiyat Dergisi, 13: 27-62.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | DÎVÂN (RÂSİH) | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 2 | FÂLÜ'S-SA'ÂDE (RÂSİH) | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 3 | BÜRÛCÜ'N-NÜCÛM | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 4 | BÜLGATÜ'L-AHBÂB | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 5 | AYDIN ŞEHR-ENGÎZİ (RÂSİH) | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 6 | DÎVÂNÇE / MECMÛ'A (RÂSİH) | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 7 | SÜRRE MEN RE'Â | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 8 | SÜBHATÜ'L-ÂDÂB | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 9 | GÂYETÜ'-T-TEBRÎK / KASÎDE-İ MÜBÂREKE | Râsih, Balıkesirli Râsih Ahmed Bey | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 10 | MANZÛME-İ DURÛB-I EMSÂL (HIFZÎ) | Hıfzî | Dr. Öğr. Üyesi BAHANUR ÖZKAN BAHAR |
Görüntüle | ||
| 11 | NA'T MECMÛ'ASI (HÜSEYİN AYVANSARÂYÎ) (Rıfat Kütük Şahsi Kütüphanesi) | Ayvansarâyî, Hâfız Hüseyin | Diğer Aybala Sena KÜTÜK |
Görüntüle | ||
| 12 | DÎVÂN (KESBÎ /KİSBÎ) | Kesbî/Kisbî, Kesbî Mehmed Efendi | ismail Aksoyak |
Görüntüle | ||
| 13 | TERCÜME-İ DURÛB-I EMSÂL-İ ARABİYYE (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullah Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 14 | TERCÜME-İ LUTFU'T-TEDBÎR fî SİYÂSÂTİ'L-MÜLÛK (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullâh Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 15 | TERCÜME-İ EL-BERKU’L-YEMÂNÎ FÎ FETHİ’L-OSMÂNÎ (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullâh Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 16 | DÎVÂN (TEKİRDAĞLI AHMED LÜTFÎ) | Lütfî, Ahmed Lütfî Efendi | Diğer Ahmet Serdar Erkan |
Görüntüle | ||
| 17 | MÜSTEVCEBÜ’L-HALÂS FÎ TEFSÎR-İ SÛRETİ’L-İHLÂS (TÂHİR, MEKKÎ-ZÂDE MEHMED) | Tâhir, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendi (?/? – ö. 1128/1716) | Dr. Öğr. Üyesi Oğuzhan UZUN |
Görüntüle | ||
| 18 | AHSENÜ'L-HABER MİN KELÂMİ SEYYİDİ'L-BEŞER (VÂSIF, ŞA'BÂN-ZÂDE ABDULLÂH VÂSIF ÇELEBİ) | Vâsıf, Şa'bân-zâde Abdullâh Vâsıf Çelebi | Diğer Nükran ERBAŞ Dr. Öğr. Üyesi Muhammed İkbâl Güler |
Görüntüle | ||
| 19 | DÎVÂNÇE (ABDÎ / VASSÂF) | Abdî (Vassâf), Abdullâh Efendi | Prof. Dr. İbrahim Halil Tuğluk |
Görüntüle |