PEND-NĀME-İ SÛZİ (SÛZÎ)
pendname
Sûzî (d. 1765-ö. 1246/1830)

ISBN: 978-9944-237-87-1


Ahmed Sûzî’nin tarikat yoluna giren bir mü'minin/müridin dikkat etmesi gerektiği hususlara değinip tavsiyelerde bulunduğu eseri. Pend-nâme, mesnevi nazım şekliyle kaleme alınmış 95 beyitlik bir eserdir. Şair eserine klasik mesnevilerde adet olduğu üzere besmeleyle başlar. Allah’ı bir, Resulü’nü hak tanımak gerektiği ifade olunduktan sonra Dört Halife’ye ve Hz. Peygamber’in ashâb u âline salât ü selâm getirerek nasihatlere başlanmaktadır.

Eserin tamamında bir mü’minin özellikle de tarikat yoluna giren bir müridin dikkat etmesi gereken hususlara değinilerek çeşitli tavsiyeler verilmektedir. Bu tavsiyeler şöyledir: "Şeriatı ehil olan kimselerden öğrendikten sonra tarikat yoluna yelten", "Farz, vacip, sünnet ve adaba dair bilgi sahibi ol", "Beş vakit namazı vaktinde ve sünnete uygun olarak kıl", "Haram ve mekruhlardan kaçın", "Bütün bunlarla dış görüntün (zâhirin) aydınlanmış olur fakat içini (bâtınını) bunlar temizleyemez", "Bâtın ilmi için mürşit şarttır", "Öncelikle bir mürşit bul ve ona içten bağlanarak hizmet eyle", "Söylediğin her sözü canının cevheri kabul et", "Onun emrine göre hareket et ki insanların en üstünü haline gelesin", "Cihâdı kendi nefsinle yap", "Nefsinin isteklerine uyma ve onun isteklerinin tersine hareket et", "Kahır da lütuf da olsa olan her şeyi Allah’tan bil. Çünkü yapan da yıkan da meydana getiren de Allah’tır", "Sükûtu tercih et. Çünkü çok bilen çok yanılır. Az konuşan ise yücelik ve şöhrete kavuşur", "Az uyu, az ye, az iç. Çünkü bu, tarikat ehlinin sünnetidir. Yağlı-yavan ne yersen ye ama mutlaka Allah’a şükret", "Allah’a yakın olmak istiyorsan güneş battıktan sonra yiyip içmeyi bırak. Çünkü bu durum gönül aynanın paslanmasına neden olur",  "Her ne derdin ve sıkıntın varsa dermanını Allah’tan iste. Kullardan hiçbir şey isteme çünkü o da sen ve bütün insanlar gibi sıkıntı sahibidir".

Bütün bu tavsiyelerden sonra Sûzî kendi acziyetini ortaya koyarak duaya başlıyor. Günahkâr, âciz bir kul olduğunu ve yüce dergâha yöneldiğini ifade ederek bağışlanma diliyor. Bu pend-nâmeyi okuyan herkesten kendisi için dua talebinde bulunuyor ve kendisine dua edeceklere dua ediyor.

Şairin biyografisi için bk. “Sûzi.” Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/suzi

Eserden Örnekler


Gazel

Hudâ ismiyle depretdim lisânı

Nasîhatden sana açdım dükânı


Olursun harfinin her biri kîmyâ

Velâkin olmayasın ebkem a‘mâ


Eğer sâlik-i Haķ olam der isen

Diyem lâzım olanı öğrenirsen


Hudâ’yı eyle gel tevhîd tahkîk

Resûlidir habîbi eyle tasdîk (Yıldız 2011: 38).

Kaynakça


Ahmed Sûzî. Pendnâme. Süleymaniye Kütüphanesi Hacı Mahmud Efendi Bölümü, Nu. 4447/2.

Ahmed Sûzî. Pendnâme. Süleymâniye Kütüphanesi Mihrişah Sultan Bölümü, Nu. 198/2.

Ahmed Sûzî. Pendnâme. Süleymâniye Kütüphanesi Mihrişah Sultan Bölümü, Nu.365.

Ahmed Sûzî. Pendnâme. Süleymâniye Kütüphanesi Osman Huldi Öztürkler Bölümü, Nu. 63/4.

Yıldız, Alim (2007). “Ahmed Sûzî ve Pendnâmesi”. Osmanlılar Döneminde Sivas. Sivas.

Yıldız, Alim (2011). Ahmed Sûzî Hayatı ve Şiirleri. Sivas.

Atıf Bilgileri


Yıldız, Alim. "PEND-NĀME-İ SÛZİ (SÛZÎ)". Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü, http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/pend-name-i-suzi-suzi. [Erişim Tarihi: 03 Nisan 2025].


Benzer Eserler

# Madde Yazar Madde Yazarı İşlem
1 TÜRKÇE DİVAN (SÛZÎ) Sûzî Prof. Dr. Alim Yıldız
Görüntüle
2 SÜLÛKNÂME-İ SÛZÎ (SÛZÎ) Sûzî, Prof. Dr. Alim Yıldız
Görüntüle
3 TERCÜME-İ KASÎDE-İ BÜRDE (AHMED SÛZÎ) Sûzî Doç. Dr. Hamza KOÇ
Doç. Dr. Bünyamin Ayçiçeği
Görüntüle
4 SÜLEYMÂN-NÂME (SÛZÎ) Sûzî Prof. Dr. Alim Yıldız
Görüntüle
5 VASiYETNÂME (SÛZÎ) Ahmed Sûzî Akın ZENGİN
Görüntüle
6 ABDULVEHHAB GAZİ MENKIBESİ (AHMED SÛZÎ) Sûzî Prof. Dr. Alim Yıldız
Görüntüle
7 DİVANÇE (VÂZIH) Mustafâ Vâzıh Araş. Gör. Giyasi BABAARSLAN
Görüntüle
8 MEVRİDÜ’L-VÜSÛL FÎ MEVLİDİ’R-RESÛL (İBRÂHÎM ZİKRÎ) İbrâhîm Zikrî Prof. Dr. Mehmet Fatih Köksal
Görüntüle
9 ED-DÜRERÜ'L-MÜNTAHABÂTÜ'L-MENSÛRE FÎ ISLÂHİ'L-GALATÂTİ'L-MEŞHÛRE / GALATÂT-I HAFÎD EFENDİ Hafîd, Mehmed Hafîd Efendi Doç. Dr. Ramazan Ekinci
Görüntüle
10 TARÎKÜ'L-İHTİSÂR Nûrî, Osman Hanyevî Prof. Dr. Orhan Kurtoğlu
Görüntüle
11 TUHFETU SABRÎ AN-LİSÂNİ BULGARÎ Mehmed Sabrî Dr. Öğr. Üyesi Özkan Uz
Görüntüle
12 RAVZ-I VERD Şâkir, Ahmed Paşa Prof. Dr. Ramazan Sarıçiçek
Görüntüle
13 KENZ-İ FUSAHÂ (ABBAS KEMÂL EFENDİ) Abbas Kemâl Efendi, Kerküklü Diğer Öznur ÖZER
Görüntüle
14 DÎVÂN (ABDÎ) Abdî, Abdülkerîm Abdî Efendi Prof. Dr. Beyhan KESİK
Görüntüle
15 MEVLİD (ABDÎ) Abdî Doç. Dr. Hasan Kaya
Görüntüle
16 DÎVÂN (ABDÎ) Abdî, Şarkîkarahisarlı Dr. Hacer SAĞLAM
Görüntüle