MEBÂHİSÜ'T-TEFSÎR (BEDİR MUHTÂR)
tefsir
Mevlâna Bedreddîn Ahmed bin Muhammed el-Muzaffer el-Muhtâr er-Râzî el-Hanefî (d. ?/? - ö. ?/?)

ISBN: 978-9944-237-87-1


Müellifin, Ebû İshâk Ahmed b. Muhammed b. İbrâhîm es-Sa‘lebî en-Nîsâbûrî’nin el-Keşf ve’l-Beyân ʿan Tefsîri’l-Ḳurʾân (et-Tefsîrü’l-kebîr, Tefsîrü’s̱-S̱aʿlebî) adlı tefsirinin devamı niteliğindeki eseri.

el-Keşf ve’l-Beyân’da Sa‘lebî, Kur’ân’ı Kur’ân’la, sahâbe ve tâbiînden gelen rivayetlerle tefsir etmektedir. Bedir Muhtâr’ın doktrini de Kur’ân-ı Kerîm âyetleri ile Hz. Muhammed’in sünneti ve hadis-i şerîfleridir. Sa‘lebî tefsirinde sûrelerin âyet, kelime ve harf sayılarını verir. Sûrelerin faziletiyle ilgili rivayetler, kıraat vecihleri, fıkha ve nahve dair izahlar üzerinde durur ve özellikle Kur’an kıssaları hakkında İsrâiliyat menşeli çeşitli rivayetleri kaydeder. Sa‘lebî’nin tefsiri birçok müellif tarafından rağbet gören ve sahih bir tefsir olarak nitelendirilir (Mertoğlu 2009: 28-29). Bedir Muhtâr da eserinde vahyin nüzul sebeplerinden, nesh edilen ayetlere yapılan yorumlar ile Mekke-Medine’ye yapılan atıflar gibi Kur’ân ilimleriyle ilgili bazı konulardan bahseder.

Muhaddis ve müfessir olduğu için eserlerini yazarken âyetlerden ve hadislerden oldukça yararlanan Bedir Muhtâr'ın bu eseri (Mebâhisü’t-Tefsîr), Sa‘lebî’nin tefsirinin beyanında ve yorumlanmasında yardımcı olması sebebiyle hayli kıymetli kabul edilir. 54 levhadan (108 sayfa) oluşan, her sayfasında 19 satır ve her satırında 10 ile 13 kelime bulunan eser, Kahire/Dârü’l-kütübi’l-Mısriyye’de 348 numarada bulunmaktadır (el-Kureyşî 2009: 34-35).

Yazarın biyografisi için bk. "Bedir Muhtâr". Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/2023-TEIS1-11 

Kaynakça


el-Kureyşî, Hatim bin Âbid bin Abdullah (2009). Mebâhisü’t-Tefsîr – Bedreddîn Ahmed el-Muhtâr. Riyad: Daru Kü-nuzi İşbilya.

Kuşsan, Ahmet (12 Ocak 2021). “Bedir Muhtâr Hazretleri Hakkında Yeni Bilgiler ve Şeyh Gaznevî”, Haber Aksaray İnternet Haber Gazetesi www.haberaksaray.com/bedir-muhtar-hazretleri-hakkinda-yeni-bilgiler-ve-seyh-gaznevi-37356.html  [Erişim Tarihi: 20.07.2022]

Mertoğlu, M. Suat (2009). “Sa‘lebî”. İslam Ansiklopedisi. C. 36. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları.

Atıf Bilgileri


Kuşsan, Ahmet. "MEBÂHİSÜ'T-TEFSÎR (BEDİR MUHTÂR)". Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü, http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/mebahisu-t-tefsir-bedir-muhtar. [Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026].


Benzer Eserler

# Madde Yazar Madde Yazarı İşlem
1 MENÂKIBÜ’L-ÂRİFÎN (EFLÂKÎ) Eflâkî, Eflâkî Dede, Eflâkî Ahmed Ârifî, Ârifî Doç. Dr. Mehmet Ünal
Görüntüle
2 MEVHÛB-I MAHBÛB (ŞEYHOĞLU) Şeyhoğlu, Baba Yusuf Sivrihisarî Araş. Gör. Harun ALKAN
Görüntüle
3 MÜNYETÜ'L-EBRÂR VE GUNYETÜ'L-AHYÂR (ABDURRAHÎM) Abdurrahîm, Abdurrahîm Karahisârî, Şeyh Abdurrahîm Karahisârî, Abdurrahîmu’l-Karahisârî, Abdurrahîm Sultân, Abdurrahîm Mısırlı-zâde, Mısırlı-zâde, Mısrîoğlu, Mısrî Sultân Dr. Öğr. Üyesi Abdullah Taha Orhan
Görüntüle
4 TABSİRATÜ’L-MÜBTEDİ VE TEZKİRETÜ-İ-MÜNTEHİ (KONEVÎ) Konevî, Sadreddin Doç. Dr. Mevlüt Gülmez
Görüntüle
5 KİTÂBÜ’L-MÜNTEHÂ EL-MÜŞTEHÂ ALE’L-FÜSÛS (AHMED BÎCÂN) Ahmed-i Bîcân, Ahmed Bîcân, Yazıcıoğlu Ahmed Bîcân, Şeyh Ahmed Bîcân Efendi bin Sâlih Efendi, Ahmed İbnü’l-Kâtib Dr. Mehmet Bilal Yamak
Görüntüle
6 RİSÂLE-İ ZİKRULLAH (AKŞEMSEDDİN) Akşemseddin, Şemseddin Muhammed Araş. Gör. Harun ALKAN
Görüntüle
7 MİSBÂHU’L-ÜNS BEYNE’L-MA’KÛL VE’L-MEŞHÛD FÎ-ŞERHİ MİFTÂHİ’L-GAYB (FENÂRÎ) Fenârî, Mollâ Fenârî, Şemseddîn Muhammed b. Hamza, Şemseddîn Muhammed Efendi Diğer Edibe Taş
Görüntüle
8 ŞERH-İ HADİS-İ ERBÂİN (SOMUNCU BABA) Somuncu Baba Prof. Dr. Enbiya Yıldırım
Görüntüle
9 ZİKİR RİSÂLESİ/ KELİME-İ TEVHİD ZİKRİ RİSÂLESİ (SOMUNCU BABA) Somuncu Baba, Hamîdüddîn-i Aksarâyî Diğer Tuğba Nurlu Ertürk
Görüntüle
10 KÂŞİFÜ'L-ESTÂR AN VECHİ'L-ESRÂR (ŞEYH HÂMİD-İ VELÎ) Şeyh Hâmid-i Velî Öğretmen TALAT OLGUN
Görüntüle