FETİH-NÂME-İ NÂMÎ DER HAKK-I GÜRCİSTÂN (NÂMÎ)
fetih-nâme
Nâmî, Hasan Ağa (d.?/?-ö.?/?)

ISBN: 978-9944-237-87-1


“Nâmî” mahlasını kullanan Hasan Ağa’nın Gürcistan’ın fethine dair manzum-mensur karışık olarak yazdığı eseri.  Telif tarihi kesin olarak bilinmemekle beraber Gürcistan’ın fethiyle ilgili olan bu eserin, fethin gerçekleştiği 1663 ile IV. Mehmed’in saltanatının sona erdiği 1687 yılları arasında yazılmış olabileceği anlaşılmaktadır. Mukaddime, olayların anlatıldığı kısım ve hatime olmak üzere üç bölümden oluşan ve manzum-mensur karışık olarak yazılan eserin hacmi küçüktür (Gökçek 2021: 17). Agâh Sırrı Levend, Fetih-nâme Der-Hakk-ı Gürcistân adlı eserin Niğdeli Kadı Ahmed Nâmî’ye ait olabileceğini ileri sürmüştür (Levend 1956: 117-118). Fakat, kaynaklarda Niğdeli Nâmî’nin böyle bir eseri bulunmamaktadır. Zaten Niğdeli Ahmed Nâmî’nin incelenen Dîvân’ında şairin böyle bir eser yazmış olabileceğinin izine hiç rastlanmamıştır (Yenikale 2017: 12).

Gürcistan seferinin başlarında Kars’ta Yusuf Paşa’nın teşvikiyle kaleme alınan ve IV. Mehmet’e sunulan bu eserin kronoloji itibarıyla Niğdeli Kadı Nâmî’ye ait olabileceği ihtimali, eserin yayımlanmasıyla ortadan kalkmıştır (Gökçek 2021). Eserin nerede ve ne zaman doğduğu bilinmeyen müellifi Hasan Ağa, eserinden anlaşıldığına göre 17. yüzyılın ikinci yarısında Kars’ta yaşamıştır. Kaynaklarda Fetih-nâme Der-Hakk-ı Gürcistân adlı bu eserinden başka bir eserine rastlanmamıştır.

Eserin bugün için biri Fransa Milli Kütüphanesi, diğeri Upsala Üniversitesi Kütüphanesi’nde olmak üzere bilinen iki nüshası bulunmaktadır. Metin yayımlanmıştır (Gökçek 2021).

Şairin biyografisi, tezkirelerde ve diğer biyografik kaynaklarda bulunamamıştır. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü’nde de yer almamaktadır.

Eserden Örnekler


Kıt’a-i İbret-nümâ

Ne ‘aceb mûşa virür tu’mesin ol şîr-i nerün

Neden ki şimdi harîdârı yok-durur hünerün

Yabana atma hayıfdur cevâhirün hazer it

Bilemez değme bir sarrâf bahâsını güherün  (Gökçek 2021: 36) 

Kaynakça


Gökçek, Mehmet Fatih (2021). Fetih-nâme-i Nâmî Der-Hakk-ı Gürcistân. İstanbul: Yeditepe Yay.

Levend, Agâh Sırrı (1956). Gazavât-nâmeler ve Mihaloğlu Ali Bey’in Gazavât-nâmesi. Ankara: TTK Yay.

İstanbul Kütüphaneleri Türkçe Yazma Divanlar Kataloğu (1959). C.2. İstanbul: MEB Yay. 431-433.

Yenikale, Ahmet (2017). Ahmet Nâmî Divanı. Ankara: KTB Yay. e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/56192,ahmed-nami-divanipdf.pdf?0 [Erişim tarihi: 01.11.2021]

Atıf Bilgileri


Yenikale, Ahmet. "FETİH-NÂME-İ NÂMÎ DER HAKK-I GÜRCİSTÂN (NÂMÎ)". Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü, http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/fetih-name-i-nami-der-hakk-i-gurcistan-nami. [Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026].


Benzer Eserler

# Madde Yazar Madde Yazarı İşlem
1 TÜRKÇE DÎVÂN (NÂMÎ, AHMED) Nâmî, Ahmed Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Yenikale
Görüntüle
2 FARSÇA DÎVÂNÇE (NÂMÎ, AHMED) Nâmî, Ahmed Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Yenikale
Görüntüle
3 LEMEZÂT-I HULVİYYE EZ LEMEÂT-I ULVİYYE (MAHMUD CEMALEDDİN HULVÎ) Mahmud Cemaleddin el-Hulvî Diğer Özlem Şamlı
Görüntüle
4 AHBÂRÜ’L-'İBER (ZA’ÎFÎ, MUHAMMED) Za'îfî, Muhammed Doç. Dr. Necmiye Özbek Arslan
Görüntüle
5 KIRK HADİS TERCÜMESİ (FEYZÎ-İ KEFEVÎ) Feyzî-i Kefevî Prof. Dr. Adem Ceyhan
Görüntüle
6 ZÜBDETÜ'N-NESÂYİH VE UMDETÜ'T-TEVÂRÎH (IYÂNÎ) Iyânî, Cafer Iyânî Bey Prof. Dr. Osman Ünlü
Görüntüle
7 RÂZ-NÂME FÎ MENÂKIBİ'L-ULEMÂ VE'L-MEŞÂYİH VE'L-FUZELÂ (KEFEVÎ HÜSEYİN) Kefevî, Hüseyin ismail Aksoyak
Görüntüle
8 ES-SEYFÜ'L-MESLÛLÜ FÎ ŞERHİ'R-RESÛLİ (MUSTAFA b. BÂLÎ) Mustafa b. Bâlî Araş. Gör. Oğuzhan Et
Görüntüle
9 HADÎS-İ ŞERÎFLER MECMUASI (MUSTAFÂ b. BÂLÎ) Mustafâ b. Bâlî Araş. Gör. Oğuzhan Et
Görüntüle
10 HÂŞİYE ALÂ ŞERHİ MİFTÂH (MUSTAFA b. BÂLÎ) Mustafâ bin Bâlî Araş. Gör. Oğuzhan Et
Görüntüle
11 TUHFE-İ ŞEMSÎ (ŞEMSÎ) Şemsî, İsfendiyar-zâde Şemsî Ahmed Paşa Prof. Dr. Yunus KAPLAN
Görüntüle
12 KARAMAN-NÂME (ŞİKÂRÎ) Şikârî Araş. Gör. Mizan Coşkun Özgür
Görüntüle