- Yazar Biyografisi (TEİS)
Sâfî, Mustafâ - Madde Yazarı: Dr. Şerife Yerdemir
- Eser Yazılış Tarihi:1890-91
- Yazıldığı Saha:Anadolu-Osmanlı
- Edebiyat Alanı:Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı
- Dönemi:19. Yüzyıl
- Dili:Farsça
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Manzum-Mensur
- Niteliği:Derleme
- Türü/Formu:Hikâye (Öykü)
- Yayın Tarihi:26/05/2022
EZHÂR-I GÜLİSTÂN (SÂFÎ)
Sâ'di'nin Bûstan ve Gülistân eserlerinden seçmelerSâfî, Mustafâ (d. 1279/1862- ö. 1319/1901)
ISBN: 978-9944-237-87-1
Üsküdarlı Sâfî’nin Askeri Rüştiye’de okutulmak üzere Saʻdî’nin Gülistân ve Bûstân isimli eserlerinden yaptığı seçmeleri içeren bir müntehabatı. Eser, Gülistân’ın ikinci babı “Dervişlerin ahlakı” kısmındaki birinci hikâye ile başlar. Eserde Gülistân’ın birinci bölümünden 2; ikinci bölümünden ikisi manzum 10; üçüncü bölümünden 6; dördüncü bölümünden 7; altıncı bölümünden 2; yedinci bölümünden 3 ve sekizinci bölümünden 2 hikâye olmak üzere toplam 32 hikâye vardır. Eserin yirmi iki, yirmi üç ve yirmi dördüncü sayfalarında Bûstân’ın ikinci, dördüncü, beşinci, altıncı ve sekizinci bölümlerinden birer hikâyeye yer verilmiştir. Eserde dipnotlarla Farsça hikâye ve şiir parçalarının kimi kelimelerinin okunuşu, anlamı ve tamlamaların özelliklerine dair Türkçe bilgiler verilmiştir.
Sâfî, eserde bazı bölümlerde gramer derslerinde ve kitabında aktardığı bilgileri seçtiği hikâyeler üzerinde uygulamalı olarak göstermiştir. Eserde Saʻdî’nin iki eserinden yapılan seçkiler daha çok doğru insan olma üzerinedir. Metinler, okuma alışkanlığını kazandırırken bir yandan da öğrencilerin edepli yetişmeleri için bilinçli olarak seçilmiştir.
Eser, 1308/1890-91 yılında Kasbar Matbaası tarafından İstanbul’da basılmıştır. Eserin üst başlığında Tedrisât-ı Rüşdiye Kütüphanesi, on altıncısı yazmaktadır. Müellif, eserde müntehibi Çiçek Pazar Rüşdiyesi, Fârsi muallimi Sâfî şeklinde kayıtlıdır. Eser, 25 sayfadır. Üsküdarlı Sâfî, kapakta eserin müellifi değil, eserlerden seçki hazırlayan müntehip olarak kayıtlıdır.
Müellifin biyografisi için bk. “Sâfî, Mustafâ”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/safi-mustafa
Eserden Örnekler
Hikâye: Duzdî der-hâne-i Pârsâyî der-âmed. Çendân ki taleb kerd çîzî ne-yâft dil-teng [1] şod. Pârsâ-râ haber şod, kilîmî ki ber-ân hofte bud, der-rehguzer-i duzd endâht tâ mahrum ne-gerded.
Kıtʻa:
Şenîdem ki merdân-ı râh-ı Hudâ
Dil-i duşmenân[2]hem ne-kerdend teng
Tu-râ key müyesser şeved în makâm
Ki bâ-dûstâned hilâfest u ceng (Üsküdarlı Sâfî. Ezhâr-ı Gülistân. s.3)
[1] Vasf-ı terkîbîdir.
[2] Dahi maʻnâsınadır.
Kaynakça
Aydemir, Yaşar, Fatih Yerdemir (2021). "Üsküdarlı Sâfî’nin Tercümân-ı Hakîkat ve Saadet Gazetelerindeki Şiirleri". Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 11 (3): 1582-1600.
İnal, Mahmud Kemal (1969). Son Asır Türk Şairleri. Cilt VII. İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.
Üsküdarlı Sâfî (1308). Ezhâr-ı Gülistân. İstanbul: Kasbar Matbaası.
Yıldız, Alim (2013). Üsküdarlı Sâfî Hayatı ve Şiirleri. Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi Yayınları.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | DİVANÇE (VÂZIH) | Mustafâ Vâzıh | Araş. Gör. Giyasi BABAARSLAN |
Görüntüle | ||
| 2 | MEVRİDÜ’L-VÜSÛL FÎ MEVLİDİ’R-RESÛL (İBRÂHÎM ZİKRÎ) | İbrâhîm Zikrî | Prof. Dr. Mehmet Fatih Köksal |
Görüntüle | ||
| 3 | ED-DÜRERÜ'L-MÜNTAHABÂTÜ'L-MENSÛRE FÎ ISLÂHİ'L-GALATÂTİ'L-MEŞHÛRE / GALATÂT-I HAFÎD EFENDİ | Hafîd, Mehmed Hafîd Efendi | Doç. Dr. Ramazan Ekinci |
Görüntüle | ||
| 4 | TARÎKÜ'L-İHTİSÂR | Nûrî, Osman Hanyevî | Prof. Dr. Orhan Kurtoğlu |
Görüntüle | ||
| 5 | TUHFETU SABRÎ AN-LİSÂNİ BULGARÎ | Mehmed Sabrî | Dr. Öğr. Üyesi Özkan Uz |
Görüntüle | ||
| 6 | RAVZ-I VERD | Şâkir, Ahmed Paşa | Prof. Dr. Ramazan Sarıçiçek |
Görüntüle | ||
| 7 | KENZ-İ FUSAHÂ (ABBAS KEMÂL EFENDİ) | Abbas Kemâl Efendi, Kerküklü | Diğer Öznur ÖZER |
Görüntüle | ||
| 8 | DÎVÂN (ABDÎ) | Abdî, Abdülkerîm Abdî Efendi | Prof. Dr. Beyhan KESİK |
Görüntüle | ||
| 9 | MEVLİD (ABDÎ) | Abdî | Doç. Dr. Hasan Kaya |
Görüntüle | ||
| 10 | DÎVÂN (ABDÎ) | Abdî, Şarkîkarahisarlı | Dr. Hacer SAĞLAM |
Görüntüle |