- Yazar Biyografisi (TEİS)
Sükûnî, Şeyh Mehmed Efendi - Madde Yazarı: Öğr. Gör. Belgin Kızılçay
- Eser Yazılış Tarihi:1087/1676-77
- Yazıldığı Saha:Anadolu-Osmanlı
- Edebiyat Alanı:Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı
- Dönemi:17. Yüzyıl
- Dili:Arapça
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Mensur
- Niteliği:Telif
- Türü/Formu:Tenkit
- Yayın Tarihi:12/09/2022
el-FEVÂ'İDÜ'L-ALİYYE fî TE'YÎDİ'L-FEVÂ'İDİ'Z-ZİYÂİYYE (SÜKÛNÎ)
Arapça nahiv eserlerine dair değerlendirmeSükûnî, Şeyh Mehmed Efendi (d. ?/? - ö. 1103/1691-92)
ISBN: 978-9944-237-87-1
İbnu'l-Hacîb (ö.646/1249)'in el-Kâfiye'sine Molla Câmî (ö.898/1492) tarafından yazılan ve müelifinin adıyla ünlenen el-Fevâi'idü'z-Ziyâ'iyye adlı şerhe İsâmüddin İsferâyînî (ö.945/1538) Hâşiyetü'l-'İsâm 'ale'l-Câmî adıyla bir hâşiye yazmıştır. Sükûnî de el-Fevâi’dü’l-‘Aliyye fî Te’yîdi’l-Fevâidi’z-Ziyâ’iyye adlı eserini, bu hâşiyede işlenen nahiv konularını değerlendirip Câmî'ye yöneltilen eleştirilere cevap vermek amacıyla 1087/1676-77 yılında Gelibolu'da kaleme almıştır (Kaya 2016: 51-52). Sükûnî, eserinde çoğunlukla Câmî'yi haklı görmüş, onu savunmuştur (Abdulmajeed 2015'ten aktaran Çifçi 2022: 64). Molla Câmî'nin, oğlu Ziyâ'ya el-Kâfiye'yi okuturken kaleme aldığı şerhi gibi Sükûnî de bu eserini, Ali isimli bir öğrencisine İsferâyînî hâşiyesini okuturken aldığı notlardan yola çıkarak hazırlamıştır (Abdulmajeed 2015'ten aktaran Çifçi 2022: 64). Eserlerin oluşturulma ve adlandırılmasındaki benzerlikler de Sükûnî'nin Câmî'den etkilenmesinin göstergeleri sayılmıştır (Çifçi 2022: 64).
Eserin yedi nüshası (Milli Kütüphane-Afyon Gedik Ahmet Paşa İl Halk Kütüphanesi 03 Gedik 17808/1; Manisa İl Halk Kütüphanesi 45 Hk 2457; Süleymaniye Kütüphanesi Hacı Mahmud Efendi 5980; Süleymaniye Kütüphanesi Hacı Mahmud Efendi 5916; Süleymaniye Kütüphanesi Carullah Efendi 1913; Süleymaniye Kütüphanesi İzmirli İsmail Hakkı 2928; Çorum Hasan Paşa İl Halk Kütüphanesi 19 Hk 5220/2) tespit edilmiştir (Kaya 2016: 52-54). Eser üzerinde bir yüksek lisans tezi hazırlanmıştır (Abdulmajeed 2015).
Yazarın biyografisi için bk. “Sükûnî”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/sukuni-seyh-mehmed-efendi
Kaynakça
Abdulmajeed, Khalid Othman (2015). Mudurnulu Mehmed Sükûnî Efendi’nin El-Fevâidu’l-‘Aliyye Fî Te’yîdi’l-Fevâidi’d-Diyâiyye Adlı Eserinin Tahkik ve İncelemesi. Yüksek Lisans Tezi. Çanakkale: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi.
Çifçi, Mehmet Faruk (2022). "Osmanlı'nın İlmî Mirası Çerçevesinde Mudurnulu Arap Dilcileri ve Edebiyatçıları". Dergiabant, 10 (1): 48-70.
Kaya, Atilla (2016). Mudurnulu Sükûnî Mehmed Efendi ve Risâle Fî’n-Nahv Adlı Eseri. Yüksek Lisans Tezi. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | ed-DÜRRE (SÜKÛNÎ) | Sükûnî, Şeyh Mehmed Efendi | Öğr. Gör. Belgin Kızılçay |
Görüntüle | ||
| 2 | el-GURRE (SÜKÛNÎ) | Sükûnî, Şeyh Mehmed Efendi | Öğr. Gör. Belgin Kızılçay |
Görüntüle | ||
| 3 | RİSÂLE Fİ'N-NAHV (SÜKÛNÎ) | Sükûnî, Şeyh Mehmed Efendi | Öğr. Gör. Belgin Kızılçay |
Görüntüle | ||
| 4 | KASÎDE FÎ MEDHİ'N-NEBÎ (SÜKÛNÎ) | Sükûnî, Şeyh Mehmed Efendi | Öğr. Gör. Belgin Kızılçay |
Görüntüle | ||
| 5 | LEMEZÂT-I HULVİYYE EZ LEMEÂT-I ULVİYYE (MAHMUD CEMALEDDİN HULVÎ) | Mahmud Cemaleddin el-Hulvî | Diğer Özlem Şamlı |
Görüntüle | ||
| 6 | AHBÂRÜ’L-'İBER (ZA’ÎFÎ, MUHAMMED) | Za'îfî, Muhammed | Doç. Dr. Necmiye Özbek Arslan |
Görüntüle | ||
| 7 | KIRK HADİS TERCÜMESİ (FEYZÎ-İ KEFEVÎ) | Feyzî-i Kefevî | Prof. Dr. Adem Ceyhan |
Görüntüle | ||
| 8 | ZÜBDETÜ'N-NESÂYİH VE UMDETÜ'T-TEVÂRÎH (IYÂNÎ) | Iyânî, Cafer Iyânî Bey | Prof. Dr. Osman Ünlü |
Görüntüle | ||
| 9 | RÂZ-NÂME FÎ MENÂKIBİ'L-ULEMÂ VE'L-MEŞÂYİH VE'L-FUZELÂ (KEFEVÎ HÜSEYİN) | Kefevî, Hüseyin | ismail Aksoyak |
Görüntüle | ||
| 10 | ES-SEYFÜ'L-MESLÛLÜ FÎ ŞERHİ'R-RESÛLİ (MUSTAFA b. BÂLÎ) | Mustafa b. Bâlî | Araş. Gör. Oğuzhan Et |
Görüntüle | ||
| 11 | HADÎS-İ ŞERÎFLER MECMUASI (MUSTAFÂ b. BÂLÎ) | Mustafâ b. Bâlî | Araş. Gör. Oğuzhan Et |
Görüntüle | ||
| 12 | HÂŞİYE ALÂ ŞERHİ MİFTÂH (MUSTAFA b. BÂLÎ) | Mustafâ bin Bâlî | Araş. Gör. Oğuzhan Et |
Görüntüle | ||
| 13 | TUHFE-İ ŞEMSÎ (ŞEMSÎ) | Şemsî, İsfendiyar-zâde Şemsî Ahmed Paşa | Prof. Dr. Yunus KAPLAN |
Görüntüle | ||
| 14 | KARAMAN-NÂME (ŞİKÂRÎ) | Şikârî | Araş. Gör. Mizan Coşkun Özgür |
Görüntüle |