- Yazar Biyografisi (TEİS)
Nâsirî, İsmet, Hoca Fahreddîn İsmetullâh İbn Mes’ûd-ı Buhârî - Madde Yazarı: Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
- Eser Yazılış Tarihi:?
- Yazıldığı Saha:Çağatay
- Edebiyat Alanı:Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı
- Dönemi:Başlangıç-15. Yüzyıl
- Dili:Diğer
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Manzum
- Niteliği:Telif
- Türü/Formu:Divan
- Yayın Tarihi:11/05/2022
DÎVÂN (NÂSİRÎ, İSMET)
şiirlerNâsirî, İsmet, Hoca Fahreddîn İsmetullâh İbn Mes’ûd-ı Buhârî (d. 766/1365 - ö. 840/1436-37)
ISBN: 978-9944-237-87-1
İsmet-i Buhârî’nin çoğunluğu Farsça olmak üzere Türkçe ve Arapça ile yazdığı şiirlerinden oluşan eseri. Dîvân’da 522 gazel, 98 kaside, 85 kıt’a, 8 terkib-bend, 5 musammat, 63 rubai, 34 müfred, 1 bahr-i tavil bulunmaktadır. Büyük kısmı Farsça olan metinde Gülçiçek Akçay'ın verdiği bilgiye göre Özbekçe, Tacikçe ve Arapça gazeller de mevcuttur (2020). Şairin gazellerinde Emîr Husrev-i Dihlevî (ö. 725/1324) ve Hâfız-ı Şîrâzî (ö. 791/1388)’nin etkileri görülmektedir (Okumuş 1998: 23). Kasidelerinin büyük çoğunluğu (41 kaside) Halîl Mîrzâ’ya takdim edilmiştir. Diğer kasideleri Mîrzâ Uluğ Bey, Hoca Zengişâh, Emîrzâde Cügi, Yahyâ Meğisüddev, Hoca Şemsüddîn Mahmûd, Şâhruh Mîrzâ Köregânî, Emirzâde Bâysunkur gibi isimlere sunulmuştur. İsmet-i Buhârî, kasidelerinde Nâsirî, gazellerinde ise İsmet mahlasını kullanmıştır (Bobokalonov 2011: 46). Sait Okumuş, Dîvân’ın kütüphanelerde biri matbu diğerleri yazma olmak üzere 18 nüshasını tespit etmiştir (1998: 38-43 ).
İsmet-i Buhârî’nin Dîvân’ı 1366 (1988)’da Tahran’da Ahmed Keremî tarafından neşredilmiştir. Bu neşir, eserin nüshalarından sadece birini esas aldığı için eksiktir. Dîvân’daki gazeller Ahad Emirçupânî (1993), kasideler de Halit Yağan (1993) tarafından yüksek lisans tezi olarak çalışılmıştır. Gazeller ve kasideler dışındaki diğer şiirler üzerine Sait Okumuş yüksek lisans tezi hazırlamıştır (1998). İsmet-i Buhârî’nin hayatı hakkında yeni bilgiler sunan ve diğer neşirlerde bulunmayan bazı şiirleri ihtiva eden önemli bir nüshası da Suhrobhon Bobokalonov tarafından tanıtılmıştır (2011: 44-47). Tüm bu çalışmalara rağmen eserin tüm nüshalarının ele alındığı tenkitli bir çalışma bulunmamaktadır.
Şairin biyografisi için bk. “Nâsirî, İsmet, Hoca Fahreddîn İsmetullâh İbn Mes’ûd-ı Buhârî”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/nasiri-ismet-hoca-fahreddin-ismetullah
Kaynakça
Akçay, Gülçiçek (2020). “Nâsirî, İsmet, Hoca Fahreddîn İsmetullâh İbn Mes’ûd-ı Buhârî”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/nasiri-ismet-hoca-fahreddin-ismetullah [Erişim tarihi: 10.05.2022]
Ahmed Keremî (1366). Dîvân-ı İsmet-i Buhârî. Tahran.
Bobokalonov, Suhrobhon (2011). “Hoca İsmet Buhâri’nin Hayatı”. Ay Vakti Dergisi, (130-131): 44-47.
Emirçupani, Ahad (1993). İsmet-i Buhari ve Gazelleri. Yüksek Lisans Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi.
Okumuş, Sait (1998). İsmet-i Buhari, Gazel ve Kasideleri Dışındaki Tüm Şiirlerinin Edisyon Kritiği ve Tahlili. Yüksek Lisans Tezi. Kırıkkale: Kırıkkale Üniversitesi.
Şentürk, Recep (2001). “İsmet-i Buhârî”. İslâm Ansiklopedisi. C. 23. İstanbul: TDV Yay. 138-139.
Yağan, Halit (1993). İsmet-i Buhari ve Kasideleri. Yüksek Lisans Tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | İBRÂHÎM EDHEM (NÂSİRÎ) | Nâsırî, İsmet, Hoca Fahreddîn İsmetullâh İbn Mes’ûd-ı Buhârî | Doç. Dr. Gülçiçek Akçay |
Görüntüle | ||
| 2 | DÎVÂN (ŞEYH-ZÂDE ATÂYÎ) | Atayî, Şeyh-zâde Atayî | Prof. Dr. Kâzım Köktekin |
Görüntüle | ||
| 3 | LEYLÂ vü MECNÛN | Emîr Şeyhim Süheylî, Nizâmeddin Ahmed | Dr. Öğr. Üyesi Selcen Koca |
Görüntüle | ||
| 4 | DİVÂN (YÛSUF EMİRÎ) | EMÎRÎ, Yusuf Emirî | Prof. Dr. Kâzım Köktekin |
Görüntüle | ||
| 5 | BENG Ü ÇAĞIR | EMÎRÎ, Yûsuf Emîrî (öl. 1433-Herat) | Doç. Dr. rabia şenay şişman |
Görüntüle | ||
| 6 | DEH-NÂME (EMÎRÎ) | Emîrî, Yûsuf Emîrî | Prof. Dr. Kâzım Köktekin |
Görüntüle | ||
| 7 | DÎVÂN (GEDÂYÎ) | Gedâyî | Doç. Dr. Filiz Meltem ERDEM UÇAR |
Görüntüle | ||
| 8 | YÛSUF U ZÜLEYHÂ (HÂMİDÎ) | HÂMİDÎ, Ahmedî, Kutbüddîn Ahmed Câm Jendepil | Dr. Öğr. Üyesi Selcen Koca |
Görüntüle | ||
| 9 | DÎVÂN-I TÜRKÎ | Harezmli Hâfız / Hâfız-ı Harezmî | Doç. Dr. Yaşar Şimşek |
Görüntüle | ||
| 10 | MAHZENÜ’L-ESRÂR (HAYDAR TİLBE, MÎR HAYDAR) | Haydar Tilbe, Mîr Haydar | Doç. Dr. Filiz Meltem ERDEM UÇAR |
Görüntüle | ||
| 11 | RİSÂLE-İ SULTÂN HÜSEYİN BAYKARA | Hüseynî, Sultân Hüseyin Baykara, Hüseyin Baykara bin Mansûr bin Baykara bin Ömer Şeyh bin Timur | Prof. Dr. Talip Yıldırım |
Görüntüle |