DÎVÂN (ÂGÂH)
şiirler
Âgâh, Hacı Hâfız Mehmed Bulak (d. 1040/1630-31 - ö. 1141/1728)

ISBN: 978-9944-237-87-1


Âgâh’ın henüz elde edilemeyen eseri. Üç dilde (Türkçe-Arapça-Farsça) şiirleri bulunduğu söylenen (Oğraş 2001: 67) Âgâh’ın kaynaklarda Farsça bir Dîvânı olduğu kaydedilmesine (İnce 2005; 220; Bağdatlı İsmail Paşa 1972: 483; Alî Emirî 1327: 32) rağmen bu esere henüz ulaşılamamıştır.
Alî Emîrî, birçok mecmuada şairin kendi el yazısıyla yazdığı Farsça şiirlerinin görüldüğünü (1327: 32) belirtir. Âgâh’ın Türkçe Dîvânı’nda da bir Farsça rübaisi bulunmaktadır. Şairin Farsça Dîvânı’nda yer aldığı tahmin edilen ve Alî Emîrî’nin mecmualardan tespit ettiği düşünülen tek Farsça gazeli Tezkîre-i Şu’arâ-yı Âmidî’de kayıtlıdır. Nazirecilik geleneğine bağlı kalarak üstatlarının şiirlerini tanzir eden (Akpınar 2007: 448) Âgâh’ın söz konusu Farsça gazeli de Alî Emîrî’nin verdiği dipnot bilgisine göre (1327: 33), büyük üstat Şevket-i Buhârî’nin şiirine naziredir.

Şairin biyografisi için bk. “Âgâh, Hacı Hâfız Mehmed Bulak”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/agah-haci-hafiz-mehmed-bulak

Eserden Örnekler


Gazel

İlâhî şag be-tîg-i sedg kon kelk-i beyânem râ

Ki tâ rengîn negâred nagş-i esrâr-i nehânem râ


Humâr u mestiyem yek neş’e kon der mey-perestî hâ

Zi-hett-i câm-ı vehdet bend-i zunnâr-ı meyânem râ


Neyem Ya‘gûb emmâ nukhet-i pîrâhenî hˇâhem

Ki Yûsuf behr-i istigbâl âyed kârbânem râ


Egerçe kudret-i pervâz rem kerd ez per u bâlem

Nehem ber gerd-bâd ez bî-garârî âşeyânem râ


Hubâb âsâ nefes tâ çend dozded pîş ez în Âgâh

Resâyî deh çu zulf-i mehveşân âh u fegânem râ     (Alî Emîrî 1327: 33).

Kaynakça


Akpınar, Şerife (2007). “Semerkandlı Âgâh’ın Dîvânı’nda Nazirecilik Geleneği”. Kazakistan ve Türkiye’nin Ortak Kültürel Değerleri Uluslar Arası Sempozyumu. (ed. Sebahattin Şimşir, Bedri Aydoğan). Almaatı. 444-450.

Akpınar, Şerife (2017). Âgâh ve Dîvânı Semerkandî-i Âmidî Hacı Hâfız Mehmed Bulak. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı. e-kitap: https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/55914,agah-divanipdf.pdf?0 [Erişim Tarihi: 21.10.2021].

Alî Emîrî (1327). Tezkire-i Şu’arâ-yı Âmid. İstanbul: Matbaa-i Âmidî.

Bağdatlı İsmail Paşa (1972). Keşf-el-Zünun Zeyli. C. I. İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.

İnce, Adnan (2005). Tezkiretü’ş-Şu’arâ Sâlim Efendi. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi BaşkanlığıYayınları.

Oğraş, Rıza (2001). Esad Mehmed Efendi ve Bağçe-i Safâ-endûz’u (İnceleme-Tenkitli Metin-Dizin). Burdur.

Atıf Bilgileri


Akpınar, Şerife. "DÎVÂN (ÂGÂH)". Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü, http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/divan-agah. [Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026].


Benzer Eserler

# Madde Yazar Madde Yazarı İşlem
1 DÎVÂN (TÜRKÇE) (ÂGÂH) Âgâh, Hacı Hâfız Mehmed Bulak Doç. Dr. Şerife Akpınar
Görüntüle
2 MANZÛME-İ DURÛB-I EMSÂL (HIFZÎ) Hıfzî Dr. Öğr. Üyesi BAHANUR ÖZKAN BAHAR
Görüntüle
3 NA'T MECMÛ'ASI (HÜSEYİN AYVANSARÂYÎ) (Rıfat Kütük Şahsi Kütüphanesi) Ayvansarâyî, Hâfız Hüseyin Diğer Aybala Sena KÜTÜK
Görüntüle
4 DÎVÂN (KESBÎ /KİSBÎ) Kesbî/Kisbî, Kesbî Mehmed Efendi ismail Aksoyak
Görüntüle
5 TERCÜME-İ DURÛB-I EMSÂL-İ ARABİYYE (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) Kudsî, Abdullah Efendi Prof. Dr. Sadık Yazar
Görüntüle
6 TERCÜME-İ LUTFU'T-TEDBÎR fî SİYÂSÂTİ'L-MÜLÛK (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) Kudsî, Abdullâh Efendi Prof. Dr. Sadık Yazar
Görüntüle
7 TERCÜME-İ EL-BERKU’L-YEMÂNÎ FÎ FETHİ’L-OSMÂNÎ (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) Kudsî, Abdullâh Efendi Prof. Dr. Sadık Yazar
Görüntüle
8 DÎVÂN (TEKİRDAĞLI AHMED LÜTFÎ) Lütfî, Ahmed Lütfî Efendi Diğer Ahmet Serdar Erkan
Görüntüle
9 MÜSTEVCEBÜ’L-HALÂS FÎ TEFSÎR-İ SÛRETİ’L-İHLÂS (TÂHİR, MEKKÎ-ZÂDE MEHMED) Tâhir, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendi (?/? – ö. 1128/1716) Dr. Öğr. Üyesi Oğuzhan UZUN
Görüntüle
10 AHSENÜ'L-HABER MİN KELÂMİ SEYYİDİ'L-BEŞER (VÂSIF, ŞA'BÂN-ZÂDE ABDULLÂH VÂSIF ÇELEBİ) Vâsıf, Şa'bân-zâde Abdullâh Vâsıf Çelebi Diğer Nükran ERBAŞ
Dr. Öğr. Üyesi Muhammed İkbâl Güler
Görüntüle
11 DÎVÂNÇE (ABDÎ / VASSÂF) Abdî (Vassâf), Abdullâh Efendi Prof. Dr. İbrahim Halil Tuğluk
Görüntüle