Mevlevî tarikatına intisap eden ve Sâfî Dede sanıyla tanınan Ahmed Sâfî’nin eseri. Câm-ı Muzaffer, Molla Câmî’ye ait Risâle fi’l-Arûz adlı eserin Türkçe şerhidir (Ekici 2020: 106). Ahmed Sâfî, eserin yazılış hikâyesi ve sebebini mukaddime bölümünde bazı samimi arkadaşlarına ve dostlarına kolaylık olması amacıyla kaleme aldığını belirtir. Şârih, Molla Câmî’nin eserinde geçen aruz bahirlerini tek tek şerh etmiş ve bu bahirlerin cüzlerini eserde açıklamıştır.

Ahmed Sâfî, mukaddime bölümde süslü ve sanatlı bir dil kullanmıştır. Câm-ı Muzaffer, klasik eserlerde görüldüğü üzere besmele, hamdele, salvele, sahabe ve dört halifenin övgüsüyle başlamıştır. Daha sonra Ahmed Sâfî, Hakk’ın ve dinin nuru olarak vasıflandırdığı şerhine konu olan Aruz Risâlesi’nin müellifi Abdurrahman Câmî’ye iltifatlarda bulunmuştur. Diğer bölümlerde ise yukarıda bahsi geçen konuları şerh etmiştir (Ekici 2020: 109).

Eser, şerh edilirken müellif tarafından çeşitli yöntemler uygulanmıştır. Müellif, Molla Câmî’nin eserindeki cümlelerin orijinal metnini vermiş ve bu cümlelerde geçen kelime ya da kelime gruplarını şerh etmiştir. Bununla beraber metinde geçen kelimeleri gramatikal olarak analiz etmiştir. Müellif, kelimeleri şerh ederken bazı yerlerde söz konusu kelimelerin hareke kaydını vermiştir. Eserde bazı kavramlar şerh edilirken kelimelerin hem lügat anlamı hem de ıstılahi anlamı verilmiş, yer yer Arapça izahlar da yapılmıştır. Müellif, eserde bazı kelimelerin birden çok anlamını vermiş, kaynak metne ait cümlede bulunan kelimeleri tek tek açıklamış, yeri geldikçe eserde edebî sanatlardan da bahsetmiştir. Bununla birlikte Molla Câmî’nin tanımlayıp örneklendirdiği sebeb, veted ve fasıla terimlerini şerh etmiş, Câmî’nin aruz terimleri ile ilgili istişhad beyitlerin orijinalini vermiş, ardından da ilgili beyti şerh etmeyi tercih etmiştir. Kelime şerhinden sonra beyitleri tercüme etmiştir. Eserde kavramlar açıklanırken bazı şair ve eserlerinden de bahsedilmiş, bazı tarihî olay ve inançlara göndermede bulunulmuştur. Eserde bazı kavramlar açıklanırken klasik Türk şiirinin görsel dünyasında yer alan çiçekler ve hayvanlar hakkında bilgi verilmiş, Kur’an ve hadislerden iktibaslar yapılarak müellif söylediklerine temel İslâmî kaynaklardan referans getirme ihtiyacı hissetmiştir. Eserde şiir, edebiyat ve belagatle ilgili kavramlar açıklanarak Molla Câmî’nin eserinde bahsettiği rubai ile ilgili bilgiler ayrıntılı şekilde şerh edilmiştir. Müellif, eserde bazı kavramları açıklarken konuyla ilgili alıntılara yer vermiş, tahkiye yönteminden yararlanmıştır (Ekici 2020: 109- 113).

Eserin hatime bölümünde müellif, eserin bitiş tarihini belirterek dua ile eserini bitirmiştir. Eser, 158 sayfa olup 1267/1850 yılında Bulak Matbaası’nda basılmıştır. Eserin yazma nüshasına ulaşılamamıştır (Ekici 2020: 106).

Şairin biyografisi için bk. “Sâfî, AhmedSâfî, Tokatlı”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/safi-ahmed-safi-tokatli