YORGAKİ DANDİNİ (AHMET VEFİK PAŞA)
tiyatro
Ahmet Vefik Paşa (d. ?/? - ö. 1891/1309)

ISBN: 978-9944-237-87-1


Molière’in George Dandin adlı 1668 tarihinde yazdığı komedyasının Ahmet Vefik Paşa tarafından yapılan çevirisi. Sınıf atlamak için evliliği bir araç olarak kullanmanın yarattığı trajikomik durumları sergileyen üç perdelik oyunun çevirisi düzyazıdır ve 71 sayfadır. Zengin bir köylü olan Yorgaki Dandini (George Dandin), soylu bir ailenin kızı olan İrini (Angélique) ile evlenir. İrini tarafından defalarca aldatılan ve bu aldatmalara zaman zaman tanık da olan Yorgaki Dandini, bu durumu ispatlamaya kalktığında çevresi tarafından ahlaksızlıkla suçlanır. İrini ve ailesi, Yorgaki’nin zenginliğinden faydalanırken, Yorgaki’nin soylu bir aileye karışarak soyluluk kazanma hayalleri suya düşer.

Evliliğin bir tür ortaklık olarak görülmesinin ailenin kutsallığına verdiği zararları ve ortaya çıkan yozlaşmaları sergileyen oyun, Molière’in en başarılı oyunlarından birisidir. Ahmet Vefik Paşa bir eşin diğerini aldatması üzerine yaşanan acılı ve gülünç olayları anlatan bu oyunu Ermeni ve Rum cemaatleri arasında geçen bir aşk üçgeni şeklinde düzenler. Orijinal metindeki isimleri değiştirir, konuşma dilinde yer alan güncel söyleyişlere yer verir, kültürden kaynaklanan farkları yerelleştirir.

Çevirinin ikinci baskısı 1927 yılında İstanbul’da Cihan Kitabhanesi tarafından yapılır.

Yazarın biyografisi için bk. “Ahmet Vefik Paşa”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/ahmet-vefik-pasa

Eserden Örnekler


Yorgaki Dandini: Ah! Meğer beyzade kızı ne acayip mahlûk demek imiş ! Benim evlenişim, haddinden ileri göz atan köylülere ve beyzade ocağına çatıp ta akranından üste tırmanmıya heves edenlere açık söyler bir derstir. Kişizadelik, kendi payına, iyi şey. Elbette çelebilik âlâ şey. Ama, engelleri, öyle, başa belâdır ki yeltenip te bava sürtünen gedanın vay haline. Ben, bunu iyi Öğrendim. Neyleyeyim ki ziyanı, şimdi, kendi sırtım çekiyor. Aklım sonradan geledi (Ahmet Vefik Paşa yty: 3).


Kaynakça


Ahmet Vefik Paşa (yty). Yorgaki Dandini.  

And, Metin (1974) .“Türkiye’de Molière”, Tiyatro Araştırmaları Dergisi. 5 (5): 51-54.

Doğramacıoğlu, Hüseyin. (2009). “Ahmet Vefik Paşa Adaptasyonlarında Kültürel Sentez”. Turkish Studies – International Periodical fort he Languages, Literature and History of Turkish or Turkic. Volume 4 (8): 1074-1089.

Özgü, Melahat (1974). Ankara Üniversitesi Tiyatro Araştırmaları Dergisi. 5 (5): 1-23.

Tansel, F.A. (1964). "Ahmet Vefik Paşa'nın Eserleri - Adapte, Tercüme ve Lehçe-i Osmânî". Belleten. XXVII (110): 249-283.

Tolun, Atila (2007). Ahmet Vefik Paşa'nın Molière Çevirileri. İstanbul: MitosBoyut Yayınları.

Yıldız, Bayram. (2007). “Adaptasyon Meselesi, Ahmet Vefik Paşa ve Zoraki Tabib Örneği”. Turkish Studies / Türkoloji Araştırmaları  2 (3): 638-659.

Uluğtekin, Melahat Gül (2004). Ahmet Vefik Paşa'nın Çevirilerinde Osmanlılaşan Molière. Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Bilkent Üniversitesi.

Atıf Bilgileri


Dicle, Esra. "YORGAKİ DANDİNİ (AHMET VEFİK PAŞA)". Türk Edebiyatı Eserler Sözlüğü, http://tees.yesevi.edu.tr/madde-detay/yorgaki-dandini-ahmet-vefik-pasa. [Erişim Tarihi: 02 Haziran 2026].


Benzer Eserler

# Madde Yazar Madde Yazarı İşlem
1 ADAMCIL (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Araş. Gör. Dr. Hakan Soydaş
Görüntüle
2  ARSLAN AVCILARI YÂHUD HAK YERİNİ BULUR (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Araş. Gör. Dr. Hakan Soydaş
Görüntüle
3  AŞK-I MUSAVVER (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Diğer Öznur ÖZER
Görüntüle
4  ATALAR SÖZÜ - TÜRKÎ DURÛB-I EMSÂL (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Diğer Öznur ÖZER
Görüntüle
5 AZARYA (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Araş. Gör. Dr. Hakan Soydaş
Görüntüle
6  CİL BLAS SANTİLLA'NIN SERGÜZEŞTİ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Araş. Gör. Dr. Hakan Soydaş
Görüntüle
7 DEKBÂZLIK (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Araş. Gör. Dr. Hakan Soydaş
Görüntüle
8 DON CİVANİ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Dr. Esra Dicle
Görüntüle
9  DUDU KUŞLARI (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Araş. Gör. Dr. Hakan Soydaş
Görüntüle
10  HERNANİ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Öğretmen Emre Şengül
Görüntüle
11  HİKÂYE-İ HİKEMİYYE-İ MİKROMEGA (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Öğretmen Emre Şengül
Görüntüle
12  İNFİ'ÂL-İ AŞK (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Öğretmen Emre Şengül
Görüntüle
13 KADINLAR MEKTEBİ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Dr. Esra Dicle
Görüntüle
14 KOCALAR MEKTEBİ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Dr. Esra Dicle
Görüntüle
15 MERÂKÎ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmet Vefik Paşa Dr. Esra Dicle
Görüntüle
16 MÎZÂNÜ'L-BELÂGA (ABDURRAHMAN SÜREYYÂ) Abdurrahman Süreyyâ, Mîrdûhî-zâde Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
Görüntüle
17 SÜNÛHÂT (ABDÜLVEHHÂB) Abdülvehhâb, Bolulu Dr. Öğr. Üyesi Adem Özbek
Görüntüle
18 BELÂGAT-I LİSÂN-I OSMÂNÎ (AHMED HAMDİ) Ahmed Hamdi, Şirvânî Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
Görüntüle
19 LUGAT-I KÂMÛS (AHMED LÜTFÎ) Ahmed Lütfî Efendi Diğer Hamza Havuz
Görüntüle
20 LEHCE-İ OSMÂNÎ (AHMET VEFİK PAŞA) Ahmed Vefîk Paşa Diğer Hamza Havuz
Görüntüle
21 ISTILÂHÂT LÜGATİ (YENİŞEHİRLİ AVNÎ) Avnî, Yenişehirli Dr. Bihter Gürışık Köksal
Görüntüle
22 BELÂGAT-I OSMÂNİYYE (CEVDET PAŞA) Cevdet Paşa, Ahmed Cevdet Paşa, Lofçalı Prof. Dr. Mücahit Kaçar
Görüntüle
23 HADÎKATÜ'L-BEYÂN (HACI İBRÂHİM EFENDİ) Hakkı, Hacı İbrâhim Hakkı Efendi Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
Görüntüle
24 SEFÎNETÜ’L-İNŞÂ (HÂLET) Hâlet, İbrâhim Hâlet Bey, İstanbullu Araş. Gör. MUSTAFA KILIÇ
Görüntüle
25 SEVDÂ-YI NİHÂN (HÂLİD) Hâlid, Yenişehirli-zâde Hâlid Eyyûb Bey Doç. Dr. Macit Balık
Görüntüle