- Yazar Biyografisi (TEİS)
Necîb, Suyolcu-zâde Mehmed Necîb Efendi - Madde Yazarı: Doç. Dr. Kadri Hüsnü Yılmaz
- Eser Yazılış Tarihi:-
- Yazıldığı Saha:Anadolu-Osmanlı
- Edebiyat Alanı:Yazılı Edebiyat / Divan Edebiyatı
- Dönemi:18. Yüzyıl
- Dili:Türkçe
- Alfabesi:Arap
- Yapısı:Manzum
- Niteliği:Telif
- Türü/Formu:Divan
- Yayın Tarihi:11/09/2021
DÎVÂN (NECÎB, Soyulcu-zâde)
şiirlerNecîb, Suyolcu-zâde Mehmed Necîb Efendi (d. ? - ö. 27 Receb 1171/6 Nisan 1758)
ISBN: 978-9944-237-87-1
Necîb’in şiirlerini ihtiva eden eseri. Dîvân’ın bilinen tek nüshası İstanbul Büyükşehir Belediyesi, Atatürk Kitaplığı K. 169 numarada kayıtlı müellif nüshasıdır. Kasidenin bulunmadığı Dîvân’da 73 gazel, 13 matla, 11 müfred, 34 kıt‘a, 5 tahmis, 1 mesnevi ve 6 rubâî-tuyuk benzeri manzume bulunmaktadır (Yılmaz 2019: 37-50). Dîvân’daki şiirlerin sevgili-âşık-rakip üçgeninde yazıldığı söylenebilir. Necîb’in şiirlerinin odağında beşerî sevgi/sevgili vardır. Bu sevgili, şiirlerinin büyük çoğunluğunda geleneğin çizdiği çerçeve içerisindeki benzetme ve hayallerle “ulaşılamaz” olarak tasvir edilse de; 18. asırdaki zihniyet değişimine bağlanabilecek nedenlerle Necîb’in bazı beyitlerinde çerçevenin dışına çıkıp sevgiliyle kavuştuğu, onunla tenhaca Hisar’da buluşup gezintiye çıktığı da görülür. Bazı beyitlerde ise sevgilinin âşıklarını davet ettiği ya da âşıkların davetlerine icabet ettiği görülür. Sevgiliden sonra ise rakip, bir çatışma unsuru olarak onun şiirlerinde önemli bir yer tutar. Sevgiliye ulaşma konusunda önündeki en büyük engel olan rakip ile çoğu zaman çatışan âşığın, bazen onun varlığını kabul ettiği ya da sevgiliyle olan yakınlaşması noktasında ona karşı kayıtsız kaldığı görülür (Yılmaz 2019: VI).
Suyolcu-zâde Necîb’in Dîvân’ı Yılmaz tarafından 2019 yılında yayımlanmıştır.
Şairin biyografisi için bk. “Necîb, Suyolcu-zâde Mehmed Necîb Efendi”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/necib-suyolcuzade-mehmed-necib
Eserden Örnekler
Gazel
Bizi dîvâne iden kâkül-i ham-der-hamıdır
Tagıdan aklımızı turre-i gül-perçemidir
Çeşm-i mestin ko süzülsün dile hergiz lutf it
Şâh-bâzım bize zahm-ı müje cān ‘âlemidir
Savdı yüz bin dereden su getirüp agyârı
Meclisin sâkî-i gül-rû hele def‘-i gamıdır
Cûy-ı eşkim ile dâg-ı dilimi arz ideyim
Seyr-i bâg eylesün ol serv-i hırâman demidir
Hâr-ı ülfet ise o gül ne ‘aceb şimdi Necîb
Bülbül-i dil dahi bir gonçe-femiñ hem-demidir (Yılmaz 2019: 105).
Kaynakça
Yılmaz, Kadri H. (2019). 18. Yüzyıl Hattat Şairi Suyolcu-zâde Necîb ve Divanı. Ankara: Gazi Kitabevi.
Atıf Bilgileri
Benzer Eserler
| # | Madde | Yazar | Madde Yazarı | İşlem | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | DEVHATÜ'L-KÜTTÂB | Necîb, Suyolcu-zâde Mehmed Necîb Efendi | Doç. Dr. Kadri Hüsnü Yılmaz |
Görüntüle | ||
| 2 | MANZÛME-İ DURÛB-I EMSÂL (HIFZÎ) | Hıfzî | Dr. Öğr. Üyesi BAHANUR ÖZKAN BAHAR |
Görüntüle | ||
| 3 | NA'T MECMÛ'ASI (HÜSEYİN AYVANSARÂYÎ) (Rıfat Kütük Şahsi Kütüphanesi) | Ayvansarâyî, Hâfız Hüseyin | Diğer Aybala Sena KÜTÜK |
Görüntüle | ||
| 4 | DÎVÂN (KESBÎ /KİSBÎ) | Kesbî/Kisbî, Kesbî Mehmed Efendi | ismail Aksoyak |
Görüntüle | ||
| 5 | TERCÜME-İ DURÛB-I EMSÂL-İ ARABİYYE (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullah Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 6 | TERCÜME-İ LUTFU'T-TEDBÎR fî SİYÂSÂTİ'L-MÜLÛK (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullâh Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 7 | TERCÜME-İ EL-BERKU’L-YEMÂNÎ FÎ FETHİ’L-OSMÂNÎ (KUDSÎ, ABDULLÂH EFENDİ) | Kudsî, Abdullâh Efendi | Prof. Dr. Sadık Yazar |
Görüntüle | ||
| 8 | DÎVÂN (TEKİRDAĞLI AHMED LÜTFÎ) | Lütfî, Ahmed Lütfî Efendi | Diğer Ahmet Serdar Erkan |
Görüntüle | ||
| 9 | MÜSTEVCEBÜ’L-HALÂS FÎ TEFSÎR-İ SÛRETİ’L-İHLÂS (TÂHİR, MEKKÎ-ZÂDE MEHMED) | Tâhir, Mekkî-zâde Mehmed Tâhir Efendi (?/? – ö. 1128/1716) | Dr. Öğr. Üyesi Oğuzhan UZUN |
Görüntüle | ||
| 10 | AHSENÜ'L-HABER MİN KELÂMİ SEYYİDİ'L-BEŞER (VÂSIF, ŞA'BÂN-ZÂDE ABDULLÂH VÂSIF ÇELEBİ) | Vâsıf, Şa'bân-zâde Abdullâh Vâsıf Çelebi | Diğer Nükran ERBAŞ Dr. Öğr. Üyesi Muhammed İkbâl Güler |
Görüntüle | ||
| 11 | DÎVÂNÇE (ABDÎ / VASSÂF) | Abdî (Vassâf), Abdullâh Efendi | Prof. Dr. İbrahim Halil Tuğluk |
Görüntüle |